کمبود خواب باکیفیت مدت‌هاست با افزایش احتمال ابتلا به زوال عقل ارتباط داشته، اما پژوهش جدید یک گام فراتر رفته و میزان مطلوب خواب شبانه را برای کاهش خطر زوال عقل در سال‌های بعدی زندگی مشخص کرده است.
پژوهشگران دانشگاه یورک در کانادا با استفاده از داده‌های ۶۹ مطالعه پیشین، یک تحلیل آماری انجام دادند تا ارتباط میان سه عامل و خطر زوال عقل را بررسی کنند: میزان فعالیت بدنی، مدت‌زمان نشستن و طول خواب.
این عوامل تا حدی قابل کنترل هستند و نتایج محاسبات نشان داد خواب شبانه ۷ تا ۸ ساعت می‌تواند محدوده مطلوبی برای کاهش خطر زوال عقل باشد.
همچنین مشخص شد نشستن طولانی‌مدت، یعنی بیش از ۸ ساعت در روز، و فعالیت بدنی ناکافی، یعنی کمتر از ۱۵۰ دقیقه در هفته، با افزایش قابل‌توجه احتمال ابتلا به زوال عقل ارتباط دارند.
پژوهشگران در مقاله خود نوشتند:
فعالیت بدنی منظم، کاهش زمان کم‌تحرکی و داشتن خواب شبانه مناسب، یعنی ۷ تا ۸ ساعت، می‌تواند با کاهش خطر زوال عقل مرتبط باشد و از جمله عوامل قابل تغییری محسوب شود که در پیشگیری از زوال عقل یا به تأخیر انداختن شروع آن نقش دارند.
افرادی که کمتر از ۷ ساعت در شب می‌خوابیدند، با افزایش ۱۸ درصدی خطر زوال عقل مواجه بودند. در مقابل، خواب بیش از ۸ ساعت نیز با افزایش ۲۸ درصدی این خطر ارتباط داشت.
این نتایج با یافته‌های پژوهش‌های قبلی همخوانی دارد؛ به این معنا که خواب بیش از اندازه نیز مانند کم‌خوابی می‌تواند برای سلامت نامطلوب باشد.
برآوردها نشان می‌دهد حدود نیمی از موارد زوال عقل ممکن است از طریق اصلاح عوامل خطر مرتبط با سبک زندگی قابل پیشگیری باشد.
پژوهشگران در ادامه نوشتند:
در مجموع، الگوی سالم فعالیت و تحرک می‌تواند اثرات عروقی، تقویت‌کننده عملکرد عصبی و ضدالتهابی ایجاد کند که در کنار یکدیگر از سلامت مغز حمایت کرده و احتمالاً شروع یا پیشرفت زوال عقل را به تأخیر می‌اندازند.
یکی از نقاط قوت این پژوهش، تعداد بسیار زیاد افراد بررسی‌شده بود؛ در مجموع اطلاعات نزدیک به ۴.۵ میلیون نفر در تحلیل‌ها مورد استفاده قرار گرفت.
نکته قابل توجه دیگر، پوشش افراد از سن ۳۵ سالگی بود؛ محدوده‌ای که نسبت به بسیاری از مطالعات دیگر درباره زوال عقل، سن شروع بسیار پایین‌تری محسوب می‌شود.
تمام مطالعات بررسی‌شده، شرکت‌کنندگان را در شرایطی دنبال کردند که در ابتدای بررسی به زوال عقل مبتلا نبودند و سپس میزان بروز این بیماری در طول زمان مورد ارزیابی قرار گرفت.
با این حال، پژوهش محدودیت‌هایی نیز داشت. روش جمع‌آوری و دسته‌بندی داده‌ها در مطالعات مختلف تفاوت زیادی داشت و اطلاعات مربوط به برخی رفتارها بسیار بیشتر از سایر عوامل بود.
برای نمونه، تنها سه مورد از ۶۹ مطالعه به‌طور مشخص عادات کم‌تحرکی و مدت نشستن افراد را بررسی کرده بودند.
پژوهشگران معتقدند جمع‌آوری داده‌های بیشتر درباره ارتباط میان خطر زوال عقل و نشستن بیش از حد در طول روز می‌تواند یکی از مسیرهای مهم برای تحقیقات آینده باشد.
در پایان، پژوهشگران نوشتند:
برای درک بهتر رابطه میان فعالیت بدنی، رفتارهای کم‌تحرک، خواب و خطر زوال عقل، به مطالعات آینده روی افراد میانسال با دوره‌های پیگیری طولانی‌تر نیاز داریم؛ این مطالعات باید تغییرات الگوی تحرک افراد در طول زمان را نیز بررسی کنند.
نتایج این پژوهش در نشریه علمی پلاس وان منتشر شده است.
